Jaki jest wpływ słońca na skórę?
Czy opalanie jest zdrowe? To pytanie zadaje sobie wielu z nas przed wyjściem na plażę czy wizytą w solarium. I słusznie! Opalenizna – postrzegana jako oznaka atrakcyjności – to w rzeczywistości reakcja obronna organizmu na promieniowanie UVA i UVB. Nie ma wątpliwości, że przebywanie na słońcu niesie ze sobą mnóstwo korzyści zdrowotnych, jednak nadmierna ekspozycja może prowadzić do podrażnień, przebarwień i przyspieszać fotostarzenie skóry. Sprawdź, jakich kosmetyków używać, aby ograniczyć negatywne skutki opalania!
Dzień spędzony na słonecznej plaży czy wizyta w solarium to chętnie wybierane sposoby na relaks, a zdrowo wyglądająca opalona skóra jest w wielu kręgach postrzegana jako oznaka atrakcyjności. Nie każdy jednak wie, że opalenizna to nic innego jak… naturalna reakcja obronna naszego organizmu. Gdy promieniowanie UV dociera do głębszych warstw naskórka, komórki zwane melanocytami zaczynają intensywnie produkować melaninę, czyli barwnik, który pochłania część szkodliwej energii słonecznej. To właśnie ten proces sprawia, że skóra zyskuje ciemniejszy odcień.
Skoro opalona skóra to sygnał, że organizm próbuje chronić DNA komórek przed uszkodzeniami, to czy opalanie jest zdrowe? Wpływ słońca na skórę może być zarówno negatywny, jak i pozytywny, w zależności od tego, jak częsta jest ekspozycja i czy w jej trakcie używamy odpowiedniej ochrony (np. kremów z filtrem do twarzy).
Pozytywne skutki opalania mogą dotyczyć skóry, ale nie tylko. Należy tu wymienić m.in.:
- synteza witaminy D – potocznie mówi się często, że “słońce to naturalna witamina D”. I w tym zdaniu jest sporo prawdy, ponieważ promieniowanie UVB stymuluje w skórze naturalną produkcję tego składnika, który ma duże znaczenie m.in. dla zdrowia kości i zębów, prawidłowej pracy mięśni czy układu odpornościowego.
- wsparcie regeneracji skóry – umiarkowana ekspozycja na słońce może sprzyjać procesom naprawczym skóry przez modulację reakcji zapalnych. Co to oznacza? Pod wpływem przeciwzapalnej witaminy D komórki uwalniają cytokiny, które “wyciszają” zbyt intensywne reakcje immunologiczne. Dzięki temu organizm może w naturalny sposób poradzić sobie z drobnymi stanami zapalnymi.
- wzmocnienie odporności – promienie słoneczne mogą też – poprzez syntezę witaminy D – poprawić ogólną odporność organizmu.
- korzystny wpływ na układ nerwowy – przeprowadzono wiele badań, z których wynika, że mieszkańcy słonecznych krajów rzadziej chorują na depresję niż osoby zamieszkujące mniej nasłonecznione tereny. Dzieje się tak, ponieważ światło wpływa na produkcję neuroprzekaźników i reguluje oś podwzgórze–przysadka–nadnercza, od której zależy utrzymanie równowagi w funkcjonowaniu układu nerwowego. A to ma wpływ na to, czy i jak radzimy sobie ze stresem. Co więcej, światło wpływa na wydzielania serotoniny, czyli hormonu odpowiedzialnego za dobre samopoczucie.1
Nie da się jednak pominąć kwestii, jaką jest szkodliwość opalania, szczególnie przy nadmiernej ekspozycji na słońce. Tu trzeba pamiętać o takich kwestiach jak:
-
fotostarzenie skóry – promienie (zarówno UVA, jak i UVB) prowadzą do uszkodzenia włókien kolagenowych i elastynowych. W efekcie skóra szybciej traci swoją elastyczność, jędrność i sprężystość i pojawiają się na niej pierwsze zmarszczki. Proces ten rozpoczyna się wcześniej niż naturalne starzenie związane z wiekiem.
- przebarwienia i nierównomierny koloryt skóry – słońce zwiększa aktywność melanocytów, a ta nie zawsze skutkuje równomierną opalenizną. Nadmiar promieni słonecznych może prowadzić do powstawania nieestetycznych plam czy piegów.
- podrażnienia i stany zapalne – oparzenia słoneczne, o które nietrudno przy dużej ekspozycji na promienie UV, wiążą się m.in. z rumieniem, nieprzyjemnym uczuciem pieczenia czy łuszczeniem się naskórka. Dodatkowo stan zapalny może osłabić naturalną barierę hydrolipidową skóry i zwiększać ryzyko problemów dermatologicznych w przyszłości.
- zwiększone ryzyko nowotworów skóry – nadmierna ekspozycja na promieniowanie słoneczne prowadzi do uszkodzenia DNA komórek, a konsekwencją tego może być ich mutacja i rozwój nowotworu. Najczęstsze nowotwory skóry to czerniak, rak podstawnokomórkowy i kolczystokomórkowy.
